Boek Menkemaborg wint twaalfde sKBL-Ithakaprijs

(OVERGENOMEN)

Met zijn boek Menkemaborg, kasteel op de klei heeft historicus Martin Hillenga de twaalfde sKBL-Ithakaprijs gewonnen. De prijs werd donderdagmiddag uitgereikt op Op Hodenpijl in Schipluiden.

De Menkemaborg in Uithuizen is een van de weinige overgebleven Groninger borgen. In zijn boek neemt Hillenga de lezer mee door de eeuwenlange geschiedenis van deze bijzondere plek. Van de invloedrijke familie Alberda tot de verhalen die schuilgaan achter de kamers, voorwerpen en bewoners.

De jury koos het boek uit dertien inzendingen en was vooral onder de indruk van de combinatie van gedegen historisch onderzoek, de toegankelijke schrijfstijl en de kwaliteit van de afbeeldingen. Juryvoorzitter Johan de Haan sprak van een ‘zo goed als unanieme winnaar’. Aan de prijs is een bedrag van € 5.000 verbonden.

Tijdens de uitreiking was er ook aandacht voor een nieuw initiatief van sKBL: de writer in residence. Schrijfster Nelleke Noordervliet, die deze zomer als eerste gastschrijver verbleef op Huis Sevenaer in Zevenaar, vertelde over haar ervaringen.

Met de jaarlijkse Ithakaprijs stimuleert sKBL onderzoek en publicaties over kastelen, historische buitenplaatsen en landgoederen.

Hier uitgebreider

Opleiding Hovenier Historisch Groen

(INGEZONDEN)

Het Nationaal Restauratie Centrum kent de opleiding Hovenier Historisch Groen. Deze opleiding combineert theorie en praktijk, hetgeen direct wordt toegepast tijdens de lessen, die op steeds weer een andere buitenplaats of landgoed plaatsvinden. Voor de 5e leergang worden nog deelnemers gezocht. Afgelopen jaren namen hoveniers, tuinbazen, maar ook beleidsmensen en tuin- en landschapsarchitecten deel. Verspreid over 4 jaar zijn er 30 lesdagen op 30 verschillende locaties met groen erfgoed. Meer informatie over de inhoud van de acht blokken/modules en heel veel meer vindt u hier: NCE Hovenier Historisch Groen.

De prijs van € 9.850,- (excl. btw) schrikt mogelijk af. Maar het betreft wel 30 lesdagen, op locatie.
Financiële ondersteuning is mogelijk
– vanuit het cultuurfonds met een bijdrage van €5000. Het maakt niet uit waar je werkt, kan ook een gemeente of natuurorganisatie zijn, mits je de subsidie op persoonlijk titel aanvraagt. Het is geen probleem als de werkgever de andere helft van de totale som bijlegt. Ze willen wel zekerheid hebben dat je ook echt in de uitvoering werkt, ofwel dat de opleiding en daarmee de subsidie in het werk terecht komt. Als je wilt omscholen en deze opleiding is het eerste wat je doet, dan kwalificeer je niet. Je kunt dan beter eerst al een tijdje werkervaring opdoen. Zet je werkervaring dus vooral duidelijk in je aanvraag, laat weten welke investeringen je zelf hebt gedaan om in het groen erfgoed te werken.
– voor hoveniersbedrijven, die vallen onder de CAO Hoveniers en die premie betalen voor hun werknemers aan het Colland Arbeidsmarkt, is er een subsidie van 75% van de kosten per blok aanvragen met een maximum van € 1.000,- per kalenderjaar per medewerker.

Oproep bijdrage Tuingeschiedenis in Nederland IV: Grenzeloos Groen

In 2027 bestaat het Tuinhistorisch Genootschap Cascade 40 jaar. Het bestuur en de redactie zien daarin de mooie aanleiding om in 2027 weer een bundel met nieuw onderzoek te publiceren. Hiervoor vragen wij om bijdragen uit onze gelederen, bijdragen voor Tuingeschiedenis in Nederland IV met als thema Grenzeloos Groen.  Hier de PDF met de oproep.

Wij verzoeken u om ideeën voor artikelen die in deze bundel kunnen passen, aan te leveren bij de redactie. Dat kan tot uiterlijk 30 oktober 2026.

Stuur uw voorstel (ter grootte van maximaal ½ A4) naar redactie@cascade1987.nl door en vergeet niet de volgende gegevens bij te voegen:

Voor- en achternaam:
Correspondentieadres:
E-mailadres:
Telefoonnummer:
Eventuele co-auteur(s):
Werktitel:
Korte inhoud van beoogd artikel (max ½ A4):

Alvast veel dank voor uw bijdragen.

Met een vriendelijke groet,
namens het bestuur van het Tuinhistorisch Genootschap Cascade
en de redactie van het Cascade Bulletin

vernieuwde hisgis live

De beta versie van de vernieuwde website was er al enkele maanden, maar nu is de vernieuwde website officieel: hisgis.nl

Zelf al veel in de beta versie geschoven, in- en uitgezoomd, geklikt, aan- en uitgezet enz enz. Begin eens in Breukelen en schuif (wandel digitaal) stroomop- en afwaarts.
Eerst met vinkje voor Kadaster 1832 (OSM stijl), daarna zonder dat vinkje. Dat laatste geeft zo zo fraai die ‘gelaste’ KMPs weer. Alsof je varend op de Vecht de buitenplaatsen links en rechts ziet liggen 🙂
En probeer al die opties in dat rechtermenu: kaartlagen en uitgebreid zoeken.

En nee, af is het nog niet. Niet heel Nederland zit er in, achterliggende data komt na de klik op percelen nog lang niet overal naar voren. Dat komt nog, dat komt goed. Onder Projecten staan de oude entries. Je kunt nog niet zonder.

Voor nu, ‘vlieg’ lekker over de ‘gelaste’ KMPs van Nederland.
Jan Holwerda

Platform Kastelen en buitenplaatsen – Begraven op buitenplaatsen


Grafkelder van Eyckenstein (Maartensdijk)

Funerair erfgoed op kastelen, historische buitenplaatsen en landgoederen is het centrale thema van dit platform. Daarbij komen aspecten als begraven in het verleden en heden, van mensen en dieren, en bijzondere gebruiken daaromtrent aan bod. Een reeks interessante lezingen geeft een breed overzicht op het thema. Deze editie is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met Stichting Terebith.

13:00 Inloop aan het Smallepad 5, Amersfoort
13:20 Digitale inloop
13:30 Welkom en inleiding door Jan van ’t Hof, dagvoorzitter (RCE)
13:35 Begraven in eigen grond. Een tegendraadse vorm van funeraire toe-eigening
Wim Cappers, Stichting Terebinth
14:05 De adel en de dood in de vroegmoderne tijd
Conrad Gietman, Nederlandse Kastelenstichting en Stichting Van der Wyck-de Kempenaer
14:30 Een familiegraf bij het kasteel; Wat mag en wie bepaalt?
René ten Dam, Stichting Dodenakkers
15:00 Aanbieding nieuwe bundel Kastelenonderzoek aan Susan Lammers
15:10 Berichten uit het veld (Speakers corner)
15:20 Pauze
15.50 Dierbegraafplaatsen op buitenplaatsen
Kees van der Leer, buitenplaats Hofwijck en Henk Boers, Muiderslot
16.15 Familiebegraafplaats Tongeren
Charlotte Rauwenhoff, landgoed Tongeren
16.45 Afsluiting
Voor de aanwezigen wordt er na afloop een drankje geschonken.

22 oktober 2026 van 13:30 – 17:00
bij de RCE (• Smallepad 5 Amersfoort) en online.
Wel van te voren aanmelden (ook voor online deelname), dat doe je hier.

Huize Rijs en haar personeel (1834-1937)

(OVERGENOMEN)

Publiekshistoricus Arnoud van de Ridder uit het Gaasterlandse Oudemirdum beschrijft opnieuw een onderwerp over de kleine, vaak onbekende regionale (familie)geschiedenis. In deze publicatie staat het personeel op het verdwenen Huize Rijs in Gaasterland centraal.

Wie waren die dienstbodes, gouvernantes, keukenhulpen, tuinmannen, koetsiers, timmermannen, rentmeesters, linnenmeiden en anderen uit zuidwestelijk Friesland die korte of langere tijd op het landgoed werkten? En wie waren de medewerkers als de artsen, dominees, de bosarbeiders, notarissen en postbodes die tot de ‘vaste’ club van het personeel werden gerekend?
Hun werk is nu beschreven en er is een inkijkje in het leven op Huize Rijs dat in 1937 is gesloopt. Er is zoveel mogelijk geprobeerd de onbekende personen uit de anonimiteit te halen en ze soms letterlijk een gezicht te geven daar waar mogelijk; soms met een foto of een beschrijving in de krant, of een notariële acte of een fotoboekje van pake of beppe dat in handen is van kleinkind of achterkleinkind die nog in leven zijn.

Het boek kent een samenvatting in het Fries en een kennismaking met ‘wat schaft de pot bij boer, personeel, de arbeider en de adellijke familie in Gaasterland’. En wat was de ontdekking van Jauke op het Huis?

Arnoud van de Ridder, Huize Rijs en haar personeel (1834-1937), 2026, ISBN 9789090420691, ca. 125 p., € 20,- + verzendkosten
Bestellen via arnoudvanderidder@gmail.com of bij afuk.fr.
En artikel op Omrop Fryslân.

Cascade excursie Walcheren


’t Hof Ravestein (Grijpskerke)

Op zaterdag 10 oktober a.s. staat de Cascade excursie naar Walcheren gepland. Het is een unieke kans om een tweetal interessante buitenplaatsen in de provincie Zeeland te bezoeken, waarbij we een rondleiding krijgen van de eigenaren. We gaan naar:
– ’t Hof Ravestein, bij Grijpskerke, midden in het open landschap van Walcheren en
– Kasteel Ter Hooge bij Middelburg.

Voor meer, zie de uitnodiging die u gemaild is (op 25/26 augustus, nog niet ontvangen? dan even een mail naar info@cascade1987.nl).

Klik hier voor het aanmeldformulier met enige details en voor het aanmelden zelf.

Wij hopen op een prachtige middag met veel Cascade-vrienden!
namens het Cascade-bestuur
Willem Zieleman, programmacommissaris
Marc van Ravels, voorzitter

Kasteel Ter Hooge (Middelburg)

 

 

Brug op La Petite Suisse / Villa Kanjel


2007 – Brug op La Petite Suisse / Villa Kanjel (Maastricht) (Foto: Jan Holwerda)

In 2007 bezocht ik de tentoonstelling over Petrus Regout (hier), met ook zijn album Album dédié à mes enfants et mes amies (hier). En op de terugweg bezocht ik Vaeshartelt en keek van buiten het terrein over La Petite Suisse / Villa Kanjel. Schoot toen de bovenstaande foto met de cementrustieke brug. ‘De schoonheid van verval’ heet dat dan.

Later zag ik online deze prachtige foto van dezelfde brug. Naar mijn idee met stenige / cementen brughoofden en een houten brug (hier foto groot).
1881-1900 – Brug op La Petite Suisse / Villa Kanjel (Maastricht) (Bron: wikimedia)

Weer later volgden inspectiefoto’s. Hier één.
2020 – Brug op La Petite Suisse / Villa Kanjel (Maastricht)

En nu zie ik het resultaat van restauratie.
2025 (?) – Brug op La Petite Suisse / Villa Kanjel (Maastricht) (Foto: HVN Architecten)

Toch weer een keer die kant op!
Jan Holwerda