Plan of the town of Flushing (1588), Robert Adams (Bron: British Library), inzoomen

Eerder zou mijn oog mogelijk niet bij deze vogelvlucht met Vlissingen in de British Library zijn blijven hangen. Na de RTC waar ik Plan van den triangel achter het paleis te Vlissingen ook even voorbij liet komen triggert het woord Vlissingen wel iets. Hoe leuk om de toenmalige aanleg van 1588 bij The Princes house te zien.

Uitsnede Plan of the town of Flushing

Plan van den triangel achter het paleis te Vlissingen (1620), Simon Stevin (Bron: Nationaal Archief), inzoomen

De Plan van den triangel maakt deel uit van een serie, toegeschreven aan Simon Stevin; in zwart-wit is deze te vinden in de RCE beeldbank, zie hier. Realisatie en ligging blijkt uit latere kaarten. Ik weet niet of er een kaart is waar de cirkels op naar voren komen…
Jan Holwerda

Uitsnede Vlissingen (1649) (Bron:Het Geheugen), groot

Uitsnede Plan van Vlissingen opgenomen Ao 1750, A. Hattinga & D.W.C. Hattinga (Bron: Zeeuws Archief), groot

Naar aanleiding van de oproep van Kimber Miedema op de Cascade RTC en een vraag aan de webmaster wie te mailen… (dacht dat ik het bericht al eerder overgenomen had).

(OVERGENOMEN)
Stichting In Arcadië is in samenwerking met auteur Erik Geytenbeek begonnen met de herziening van het in 1991 verschenen Oranjerieën in Nederland. Vandaag de dag is het boek nog steeds het standaardwerk over oranjerieën in Nederland, maar de onderzoekgegevens zijn inmiddels door de tijd ingehaald. Daarnaast dreigen met het veranderde gebruik en onwetendheid bij herbestemmingen en restauraties authentieke materialen en onderdelen te verdwijnen. Met het veranderde gebruik dreigt ook de immateriële oranjeriecultuur en de kennis over het verzorgen van planten te verdwijnen, waarvoor juist de aandacht weer is toegenomen. Het is dus van groot belang de kennis met betrekking tot oranjerieën en haar cultuur vast te leggen. Bent u eigenaar van een oranjerie, dan komt In Arcadië graag met u in contact. Wij komen graag op afspraak langs voor een bezoek om de oranjerie te fotograferen en het exterieur en interieur te beschrijven aan de hand van uiterlijke kenmerken. Wellicht bent of wordt u aangeschreven, maar u mag zich ook zelf kenbaar maken door een mail te sturen naar: oranjerie@stichtinginarcadie.nl.

Sonsbeek (ca. 1930, Arnhem), met een rode stip heb ik alle toenmalige banken aangegeven (Bron: Gelders Archief)

Op de afgelopen Cascade RTC toonde ik deze prachtige kleurenkaart van Sonskaart uit circa 1930. Ik dacht doe ik hier ook nog even. Allerlei bekende nu nog bestaande terreindelen en invullingen springen direct naar voren, maar ook verdwenen onderdelen als bijvoorbeeld de bloemisterij in de huidige Steile Tuin. De namen van lanen, vijvers en terreindelen staan op kaart genoteerd, net als bezienswaardigheden zoals de grot en grote waterval, de belvedère en de Apostelenberg. Een bijzonder detail vormt de vastlegging van alle banken in het park. Door deze rood aan te stippen zijn ze meer zichtbaar en gemakkelijker te tellen. Meer dan 100 banken stonden er in die jaren. Sonsbeek was niet alleen een wandelpark, maar ook een park om te verpozen. Ook toen al.
Jan Holwerda

Tegenwoordige bezoekers hebben geen banken nodig (Foto: Bas Boerman)

Zojuist zijn de inhoudsopgave en registers van onze drie delen Tuingeschiedenis in Nederland online gezet. Voor u om digitaal te kijken of over hetgeen u zoekt iets in de Cascade boeken staat. Voor de rest van de googelaars om op onze boeken te stoten.

Inhoudsopgave en registers deel I
Inhoudsopgave en registers deel II
Inhoudsopgave en registers deel III

Vanaf aanstaande vrijdag 15 april kunt u Het Loo weer binnentreden. De opening gaat gepaard met het verschijnen van een nieuw dik boek: Paleis Het Loo. Een koninklijk huis.

(OVERGENOMEN)
Paleis Het Loo: een koninklijk huis gaat over de geschiedenis van Het Loo in Apeldoorn vanaf de aankoop van Kasteel Het Oude Loo door prins Willem III in 1684 en de bouw van het nieuwe paleis in 1685 tot en met de laatste bewoning in 1975 en de openstelling van het paleis als museum in 1984. In de drie tussenliggende eeuwen werd het huis bewoond door tien opeenvolgende generaties Oranjes. Het Loo werd hun meest geliefde zomerpaleis, maar ook een reisdoel voor kijklustigen en al wie zich wilde vergapen aan de pracht en praal van dit grootste paleis van Nederland.

Aan bod komen onder meer de keuze voor de locatie, de bouw en het gebruik van het paleis, de aanleg van de tuinen, het park en het lanenstelsel, de bijgebouwen, de veranderingen in de interieurs en de ontwikkeling van de collecties. Ook de minder fortuinlijke tijden van het paleis worden belicht. De geschiedenis wordt tot leven gebracht aan de hand van dagboekfragmenten, reisjournalen en brieven.

Het boek is geïllustreerd met een groot aantal prenten, plattegronden, kaarten, schilderijen en foto’s. Paleis Het Loo: een koninklijk huis is een koninklijk boek dat staat als een huis.

Zie ook hier; hier valt het boek ook in te zien.

Anne-Dirk Renting (red.), Paleis Het Loo. Een koninklijk huis, 2022 Zwolle, ISBN 9789462623484, € 75,00, pp. 688.

Plattegrond tuin Van Kooten, 1962. Pieter Buys. Bureau-archief MTD Landschapsarchitecten, Den Bosch (Bron: Het Nieuwe Instituut)

(OVERGENOMEN)
Geheugen van het ontworpen landschap
22 april 2022
15.00 – 16.30
Het Nieuwe Instituut Rotterdam

Met het programma Geheugen van het ontworpen landschap wordt een vervolg gegeven aan het onderzoek naar het vraagstuk van de archivering van tuin- en landschapsontwerp dat is uitgevoerd van september 2020 tot mei 2021. Aanleiding was het ontbreken van een duidelijk adres waar de archieven kunnen worden bewaard, waardoor waardevol erfgoedmateriaal veelal ontoegankelijk is, versnipperd raakt en in sommige gevallen zelfs verdwijnt.

Leunend op de adviezen uit deze initiële inventarisatie zal in een verkennend traject gedurende de periode 2022-2024 de aanzet moeten worden gegeven voor een gezamenlijk gedragen en toekomstbestendig perspectief op de unieke geschiedenis van het ontworpen landschap.

Tijdens de bijeenkomst op vrijdag 22 april zal een toelichting worden gegeven op de vervolgstappen en de verschillende programmaonderdelen. Aansluitend zullen door diverse sprekers, waaronder Dirk Sijmons en Annemieke Fontein, uiteenlopende voorbeelden van archieven gepresenteerd worden, die tezamen een afspiegeling vormen van de reikwijdte en rijkdom van archieven voor tuin- en landschapsontwerp.

Voor meer informatie over het vervolgtraject kunt u contact opnemen met Marten Kuijpers, onderzoeker bij Het Nieuwe Instituut en programmamanager van Geheugen van het ontworpen landschap: m.kuijpers@hetnieuweinstituut.nl

Aanmelden kan hier.

Ik zag foto’s voorbijkomen met de uitreiking van deze uitgave. Uitgever of bestelmogelijkheiden vond ik nog niet. Nu net wel de e-boek versie op de website van Kasteel Amerongen.

Amerongen & Middachten
Twee kastelen één geschiedenis
Renger de Bruin en Luc Nagtegaal

(OVERGENOMEN)
Kasteel Amerongen en Kasteel Middachten zijn al eeuwen met elkaar verbonden. Hoe en waarom leest u in deze digitale versie van het boekje. De publicatie van de beide kastelen kwam tot stand als dank aan de Provincie Utrecht, Provincie Gelderland en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed voor samenwerking binnen iconen regeling van het ministerie. Download e-boek.

Nu er sneeuw ligt lees je de aankondiging over de Studiedag ‘Stinzenplanten en het belang van zorgvuldig beheer’ toch even anders dan bij de eerdere temperaturen, zittend op het terras. Ik begreep dat er nog plaats is. Na de digitale studiemiddag van vorig jaar is er aanstaande 14 april een studiedag op Landgoed Fraeylemaborg te Slochteren. Het beheer van stinzenplanten staat centraal. Op een groot aantal vragen op dat vlak hoopt men antwoord te bieden. Afsluitend is er een rondleiding door het park van Landgoed Fraeylemaborg. Voor het programma en alle details zij verwezen naar deze webpage van sKBL.

Sonsbeek (1834-1845 Arnhem) Bron: Gelders Archief

Als reminder even naar ‘boven gehaald’, aanmelden voor 31 maart.

Op zaterdagmiddag 9 april 2022 organiseert Cascade wederom de jaarlijkse Ronde Tafel Conferentie, in Stadsvilla Sonsbeek te Arnhem.

Er staan bij deze RTC 2022 weer diverse boeiende tuinhistorische onderwerpen op het programma, er wordt recent onderzoek gepresenteerd en informatie over actuele kwesties kunnen worden gedeeld. Ook niet-donateurs van Cascade zijn als introducé’s van harte welkom om met Cascade te komen kennismaken.

Programma
12.30 – 13.30 lunch (facultatief)
13.30 – 14.00 ontvangst met koffie of thee
14.00 – 14.10 welkom door voorzitter Johan Carel Bierens de Haan
14.10 – 14.40 Korneel Aschman, Erfgoedadvies, ‘Herleving van Jan David Zocher sr (1763-1817) op Berbice te Voorschoten‘
14.40 – 15.10 Rita Radetzky, onderzoeker en auteur, ‘Lucas Pieters Roodbaard (1782-1851), een tuinarchitect met management-kwaliteiten in de eerste helft van de negentiende eeuw‘
15.10 – 15.30 pauze met koffie of thee
15.30 – 16.00 Willem Zieleman, senior-adviseur tuinen Paleis Het Loo, ‘Prinses Marianne van Oranje Nassau, de erfenis van haar tuinen in Europa‘
16.00 – 16.30 Jan Holwerda, bureau Groen Verleden, ‘Tuinhistorisch strooigoed III‘
16.30 – 17.00 ’tuinvaria’ (vijfminuten-praatjes) door Kimber Miedema (Stichting ‘In Arcadië’) over het Oranjerieproject, Willem Zieleman over tuintheater Paleis Het Loo en Theo Kralt, de nieuwe penningmeester van Cascade en zijn relatie met erfgoed; gevolgd door korte mededelingen door Cascade-leden (graag tevoren aanmelden via info@cascade1987.nl of op 9 april bij de ontvangst)
17.00 – 18.00 borrel onder het genot van fraaie vergezichten op park Sonsbeek en Arnhem

Voor verdere details en aanmelden: Aanmeldformulier Cascade RTC 2023.

Brandend Alden Biesen (1971, Bilzen (BE))

(OVERGENOMEN)

RCE Platform Kastelen & Buitenplaatsen – Rampen zijn van alle tijden
Online
01 april 2022 van 13:30 – 16:45

Deze 15e platformbijeenkomst staat in het teken van rampen op en bij kastelen en buitenplaatsen. Het sluit daarmee aan bij het thema van de Dag van het Kasteel. Dit webinar is gratis, maar aanmelden is wel nodig. U ontvangt een bevestiging per mail én daarbij de link waarmee u deel kunt nemen aan de bijeenkomst. Bewaar deze bevestiging daarom goed tot het webinar! Ontvangt u geen bevestiging, meld u zich dan opnieuw aan. Mogelijk was uw e-mailadres niet juist ingevuld.
Aanmelden

13.15 Digitale inloop
13.30 Opening door dagvoorzitter Robert Verhoogt, ministerie OCW
13.35 De vale ruiter van de apocalyps. Pestilentie, kastelen en buitenplaatsen vanaf de Zwarte Dood, Fred Vogelzang, zelfstandig onderzoeker
14.05 Kansen en Keuzes: Motivatiebrieven van graaf Willem van den Bergh en overste Maarten Schenck ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog, Olga van den Broek, zelfstandig onderzoeker
14.35 Bedreigde edelen in de jaren 1780-1798: van patriot tot orangist, Yme Kuiper, Emeritus hoogleraar Universiteit Groningen
15.05 Ruimte voor vragen
15.15 Berichten vanuit het veld
15.20 Pauze
15.30 In Vuur en Vlam. Alden Biesen brandt en herrijst als een feniks uit zijn as, Patricia Vincent, coördinator erfgoed en expo’s, Landcommanderij Alden Biesen
16.00 Rijzend water, dreigende vlammen, opkomende stormen of gelegenheidsdieven: goed voorbereid om erger te voorkomen, Renate van Leijen, specialist Veilig Erfgoed, RCE
16.30 Ruimte voor vragen en reacties
16.40 Slotwoord door dagvoorzitter
16.45 Einde